Ván OSB (Oriented Strand Board – ván dăm định hướng) là ván gỗ công nghiệp làm từ những dăm gỗ dài, mỏng được xếp theo hướng nhất định trong từng lớp, trộn keo chịu ẩm rồi ép nóng. Nhờ dăm dài và xếp lớp chéo nhau, OSB chịu lực tốt, ít cong vênh, giá hợp lý, dùng nhiều cho vách, sàn, mái nhà gỗ, bao bì, pallet và nội thất phong cách công nghiệp.
Ván OSB là gì? Khác ván dăm thế nào?
OSB và ván dăm (lõi của ván MFC) đều làm từ dăm gỗ, nhưng dăm OSB to và dài hơn nhiều, các lớp ngoài xếp dọc tấm, lớp giữa xếp ngang. Vì vậy OSB có độ bền uốn theo chiều dài tấm cao, dùng được cho kết cấu chịu lực, trong khi ván dăm chủ yếu dùng cho nội thất. Bề mặt OSB lộ rõ vân dăm, không phẳng mịn như MDF.
Phân loại ván OSB theo tiêu chuẩn EN 300
| Loại | Điều kiện sử dụng | Trương nở 24h tối đa |
|---|---|---|
| OSB/2 | Chịu lực, môi trường khô | 20% |
| OSB/3 | Chịu lực, môi trường ẩm | 15% |
| OSB/4 | Chịu lực cao, môi trường ẩm | 12% |
Tiêu chuẩn châu Âu EN 300 còn có OSB/1 dùng cho nội thất khô, không chịu lực. Tại Việt Nam, OSB/3 là loại hay gặp nhất cho xây dựng và bao bì.
Khổ ván, độ dày và tỷ trọng ván OSB
Khổ ván OSB
Khổ phổ biến tại Việt Nam là 1220 × 2440mm; hàng sản xuất theo chuẩn châu Âu thường có khổ 1250 × 2500mm.
Các độ dày ván OSB
Độ dày thông dụng: 9mm, 12mm, 15mm, 18mm, 22mm, 25mm. Ván 9–12mm làm vách, ốp tường, thùng bao bì; 15–18mm làm sàn gác, kệ; 18–25mm làm sàn chịu tải, mái.
Tỷ trọng ván OSB
Ván OSB/3 theo bảng kỹ thuật Swiss Krono có tỷ trọng trung bình khoảng 650 kg/m³, tối thiểu 600 kg/m³ theo EN 300 – nhẹ hơn MDF và HDF.
Trọng lượng 1 tấm ván OSB 1220 × 2440mm
Bảng tính tham khảo với tỷ trọng 600–680 kg/m³ (công thức: dài × rộng × dày × tỷ trọng):
| Độ dày | Thể tích 1 tấm | Khối lượng tham khảo |
|---|---|---|
| 9mm | ≈ 0,027 m³ | ≈ 16–18 kg |
| 12mm | ≈ 0,036 m³ | ≈ 21–24 kg |
| 15mm | ≈ 0,045 m³ | ≈ 27–30 kg |
| 18mm | ≈ 0,054 m³ | ≈ 32–36 kg |
| 22mm | ≈ 0,065 m³ | ≈ 39–45 kg |
| 25mm | ≈ 0,074 m³ | ≈ 45–51 kg |
Độ bền uốn ván OSB (EN 310)
| Loại | Dày 6–10mm | Dày >10–18mm | Dày 18–25mm |
|---|---|---|---|
| OSB/2, OSB/3 (trục chính) | 22 N/mm² | 20 N/mm² | 18 N/mm² |
| OSB/4 (trục chính) | 30 N/mm² | 28 N/mm² | 26 N/mm² |
Trục chính là chiều dài tấm (theo hướng dăm lớp ngoài); khi lắp sàn, mái nên đặt chiều dài tấm vuông góc với dầm, xà.
Ưu điểm và nhược điểm của ván OSB
- Ưu: chịu lực tốt, nhẹ hơn MDF, giá thấp hơn plywood cùng độ dày, ít cong vênh, giữ đinh vít khá.
- Nhược: bề mặt sần, không sơn mịn được; cạnh cắt dễ hút ẩm và trương nở; không phù hợp phay chỉ, tạo hình.
So sánh OSB với plywood, MDF, MFC
| Tiêu chí | OSB | Plywood | MDF | MFC |
|---|---|---|---|---|
| Lõi | Dăm dài định hướng | Lớp veneer | Sợi gỗ | Dăm nhỏ |
| Chịu lực | Tốt | Rất tốt | Trung bình | Trung bình |
| Bề mặt | Sần, lộ dăm | Vân gỗ | Phẳng mịn | Phủ melamine |
| Dùng nhiều cho | Vách, sàn, bao bì | Nội thất, cốp pha | Tủ sơn, cánh tủ | Tủ, bàn văn phòng |
Xem chi tiết: ván plywood, ván MDF, ván HDF, ván ghép thanh, ván nhân tạo.
Kinh nghiệm thi công ván OSB
- Để ván thích nghi với độ ẩm công trình 1–2 ngày trước khi lắp.
- Chừa khe giãn nở khoảng 2–3mm giữa các tấm khi lát sàn, ốp vách.
- Bắt vít gỗ hoặc đinh công nghiệp cách mép tấm tối thiểu 8–10mm.
- Sơn hoặc phủ kín cạnh cắt khi dùng nơi ẩm.
Câu hỏi thường gặp về ván OSB
Ván OSB là gì?
Là ván dăm định hướng (Oriented Strand Board), làm từ dăm gỗ dài xếp lớp theo hướng, ép với keo chịu ẩm.
Ván OSB có chịu nước không?
OSB/3 và OSB/4 chịu được môi trường ẩm nhưng không chịu ngâm nước lâu; dùng ngoài trời phải sơn phủ và che mưa.
Một tấm OSB 18mm nặng bao nhiêu kg?
Khổ 1220 × 2440mm khoảng 32–36 kg (tính theo tỷ trọng 600–680 kg/m³).
Ván OSB có làm nội thất được không?
Được, nhất là phong cách công nghiệp (industrial) để lộ vân dăm; nên chà nhám và phủ sơn trong để hạn chế bụi dăm.
Mua ván OSB ở đâu?
Đông Hưng không kinh doanh ván OSB. Ván OSB tại Việt Nam phần lớn là hàng nhập khẩu; anh chị nên hỏi các nhà phân phối ván công nghiệp, ván nhập khẩu và yêu cầu rõ loại OSB (OSB/2, OSB/3, OSB/4), khổ, độ dày và chứng nhận phát thải.
Đông Hưng cung cấp sỉ và lẻ vật tư thi công, đóng gói đi kèm: vít, đinh, keo, ốc liên kết, bản lề, ray trượt cho xưởng gỗ, nội thất tại TP HCM, Bình Dương, Đồng Nai và giao toàn quốc – gửi tên hàng, quy cách, số lượng qua Zalo 0908 186 387 để được báo giá nhanh.
Nguồn tham khảo số liệu: Swiss Krono – thông số OSB theo EN 300 (độ trương nở 24h, tỷ trọng OSB/3, độ bền uốn EN 310). Khối lượng tấm là số tính toán tham khảo; thông số chính xác theo từng nhà máy.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét